Chủ nghĩa thân hữu là một
hình thức tham nhũng, trong đó viên chức, chính trị gia và doanh nhân dành ưu
tiên cho bạn bè khi bổ nhiệm người vào các vị trí quyền lực, trao quyền tiếp
xúc, và làm nhiệm vụ đại biểu có liên quan đến chức vụ của họ. Những người thân
được hưởng lợi từ chủ nghĩa thân hữu thường được trao một vị trí đặc quyền bất
kể mức độ kỹ năng, khả năng của họ, hoặc họ có phù hợp với cương vị đó hay
không. Điều đó có nghĩa là những lựa chọn tốt hơn có thể bị bỏ qua. Một khái niệm
liên quan, gia đình trị, đề cập đến việc ưu tiên cho người thân trong gia đình.
Lịch sử từ "thân hữu"
bắt nguồn vào những năm 1600, khi sinh viên tại Cambridge lần đầu tiên bắt đầu
sử dụng nó để nói về những bạn bè cũ, như là trò chơi chữ khronios tiếng Hy Lạp,
có nghĩa là "lâu dài." Ban đầu, từ này có nghĩa tích cực, nhưng những
năm 1800, nó đã có hàm nghĩa biểu thái nham hiểm hơn, để chỉ một thành viên
trong băng đảng tội phạm hơn là một người bạn thật sự. Trong những năm 1900,
"cronyism" với ý nghĩa tham nhũng chính trị đi vào kho từ vựng tiếng
Anh.
Người ta sa vào chủ
nghĩa thân hữu vì nhiều lý do. Một số chính trị gia chỉ đơn giản là muốn được
bao quanh bởi bạn bè và những người mà họ quen biết vì họ tin rằng chính quyền
của họ có thể chạy trơn tru hơn. Những người khác có thể cảm thấy áp lực phải
ân thưởng cho những người bạn cũ, đặc biệt là những người tham gia trong chiến
dịch tranh cử một vị trí chính trị, hoặc những người đã từng trợ giúp để có gia
tăng nhanh chóng trong kinh doanh. Những người ở vị trí quyền lực yếu cũng có
thể sử dụng giới thân hữu bao quanh mình với những người ủng hộ trung thành, những
người sẽ không làm suy yếu vị trí của họ, và đảm bảo rằng họ nắm giữ quyền lực
ngay cả khi họ không xứng đáng.
Hầu hết mọi người coi chủ
nghĩa thân hữu, cũng như các hình thức khác của tham nhũng, là rất có hại. Nó
hoạt động trái với ý tưởng về một chế độ trọng nhân tài, một hệ thống trong đó
mọi người được trao cơ hội và vị trí dựa trên hiệu quả và năng lực làm việc của
mình, hơn là các quan hệ quen biết kết nối. Chủ nghĩa thân hữu thường xảy ra
trong tình huống khi những người nắm quyền lực yếu thế, mà hậu quả là các hình
thức khác của tham nhũng có thể trở nên phổ biến rộng rãi.
Thiên vị không phải chỉ
xuất hiện trong các hình thức ân thưởng cho bạn bè các vị trí chính trị hoặc
trong các ngành công nghiệp. Nó cũng có thể được thực hiện khi các công ty và
chính phủ các nước cần ban phát hợp đồng về các công việc khác nhau. Trong những
trường hợp này, chủ nghĩa thân hữu có thể tích cực chi tiền của cổ đông hoặc
người nộp thuế, khi một hợp đồng có thể được trao cho một người bỏ thầu với giá
cao hơn. Khi phát hiện ra trường hợp thân hữu như thế này, thì có thể có cơ sở
cho một vụ kiện pháp lý, trừ khi có thể cung cấp bằng chứng chứng minh rằng hợp
đồng đã được trao một cách công bằng.
Nguồn:http://gocsan.blogspot.com/2013/02/what-is-cronyism-chu-nghia-than-huu-la.html