Myanmar: Gian nan con đường dân chủ

Trần Vinh Dự

Mặc dù việc kiểm phiếu chưa kết thúc, nhưng câu chuyện NLD (Liên minh Dân chủ Toàn quốc) thắng cử là câu chuyện chắc chắn. Đây là một sự kiện trọng đại trong lịch sử của Myanmar, cho dù cuối cùng thì phe quân đội có để cho NLD lên cầm quyền hay không. Ít ra thì cuộc bầu cử cũng đã được diễn ra và được công nhận rộng rãi là cuộc bầu cử tự do, theo nghĩa không có những chiêu trò gian lận làm ảnh hưởng lớn đến kết quả bầu cử, và dĩ nhiên, việc đảng NLD thắng gần như tuyệt đối trên các ghế được đem ra bầu như vậy là việc quá ấn tượng.

Read More...

Nền dân chủ Indonesia hai mươi năm sau thời Suharto

Khi Suharto từ nhiệm tổng thống  vào tháng 5 năm 1998 thì Indonesia khi đó không chắc chắn đi theo đường lối nào.  Liệu quá trình dân chủ hóa có được phép diễn ra? Liệu bạo lực có được dùng để tạo ra những sự phân biệt như nó đã làm trước đây, với những hậu quả đẫm máu, trong lịch sử Indonesia? Hai mươi năm sau, Indonesia có một nền dân chủ ồn ào;  nền dân chủ này đã trở lại sau vài lần bước hụt vào tình trạng bất ổn, căng thẳng. Bài viết này vận dụng cách tiếp cận của Juan Linz và Alfred Stepan để tìm hiểu quá trình hợp nhất dân chủ, từ đó hướng tới đánh giá nền dân chủ của Indonesia hai mươi năm sau khi chính quyền Suharto sụp đổ. ¹  Bài viết chỉ ra rằng Indonesia thực hiện sự hợp nhật dân chủ trên nhiều lĩnh vực – nền dân chủ đã trở thành một sự bình thường mới nhưng vẫn còn những thách thức nghiêm trọng như việc các tổ chức dân sự chưa dân chủ, báo chí bị đe dọa và phần nào đó là chưa chuyên nghiệp, các đảng chính trị bị phỉ báng, sự yếu kém trong luật pháp, tình trạng tham nhũng trong giới công chức, và sự bất bình đẳng về kinh tế. 

Read More...

Độc tài, "hóa rồng" và dân chủ ở Đài Loan

Hồ Sỹ Quý

1. Từ năm 1949, khi Tưởng Giới Thạch bỏ Trung Quốc đại lục chạy ra Đài Loan, khả năng duy trì sự tồn tại của chế độ chính trị riêng biệt ở hòn đảo này nghiễm nhiên trở thành vấn đề thường trực và ảnh hưởng đáng kể đến không khí chính trị thế giới.

Read More...

Tiến trình Dân chủ hóa của Đài Loan

1. Tiến trình dân chủ hóa của Đài loan

Trước Chiến tranh Thế giới thứ 2, Đài Loan là thuộc địa của Nhật Bản. Vào năm 1945, khi Chiến tranh Thế giới thứ 2 kết thúc, quyền cai trị Đài Loan được trao lại cho Trung Hoa Dân Quốc lúc đó vốn đang nằm dưới sự kiểm soát của Quốc Dân Đảng (KMT).

Read More...

Lịch sử dân chủ của Myanmar

Những người nghèo ở Myanmar đã trải qua một lịch sử bi thảm kể từ khi nước này giành được độc lập từ Anh vào năm 1948. Nền dân chủ non trẻ đã bị phá hủy bởi sự tiếm quyền của quân đội vào năm 1960, đưa đến một chế độ mà hầu như đóng cửa với phần còn lại của thế giới.

Read More...

Nền dân chủ bị kìm hãm của Nhật Bản

Trong lịch sử lâu dài của mình tính từ khi là một quốc gia, Nhật Bản hầu như chưa bao giờ là một nền dân chủ, ngoài trừ kinh nghiệm ngắn ngủi vào những năm 1910s – 1920s thời hoàng đế Taisho ("nền dân chủ Taisho"). Các chế độ độc tài, phát xít, phong kiến hay quân sự vẫn luôn chi phối.

Read More...

Nền dân chủ tham nhũng của Hàn Quốc

Từ độc tài đến dân chủ

Hàn Quốc đã kinh qua một thời kỳ cực kỳ độc tài vào những năm 1960 và 1970 dưới thời tổng thống Park Chung Hee, cha của vị tổng thống Hàn Quốc mới bị phế truất. Tuy nhiên, không gian chính trị của Hàn Quốc vẫn luôn đầy xung đột - đặc biệt với hai vị cố tổng thống hồi những năm 1990 là Kim Young Sam và Kim Dae Jung. Và những cuộc biểu tình của sinh viên Hàn Quốc vẫn cứ luôn tái diễn.

Read More...

Tương lai của nền chính trị Thái Lan

Chính trị của Thái Lan từ lâu đã bị chi phối bởi quân đội và nhà vua có uy tín của đất nước, những người đã đảm bảo rằng nền kinh tế phục vụ cho lợi ích trực tiếp của tầng lớp tinh hoa ở Bangkok. Các chính phủ thường được giữ cho có một địa vị yếu, dễ tổn thương, và thường xuyên bị quân đội lật đổ.

Read More...

Nỗi nhớ độc tài của Philipines

Ba thập kỷ sau khi lật đổ "nhà lãnh đạo độc tài" tham nhũng, tổng thống Ferdinand Marcos, các cử tri Philipines đã không thể chống lại "nỗi nhớ độc tài", khi bầu một tổng thống độc tài khác, Rodrigo Duterte, cũng còn được biết đến với danh hiệu như "Kẻ trừng phạt".

Read More...

Những khoảng tối dân chủ ở châu Á

Tác giả: Shashi Tharoor | Biên dịch: Nguyễn Phương Tú

Nền dân chủ ở châu Á gần đây đã tỏ ra dày dặn hơn nhiều người từng mong đợi, với các cuộc bầu cử công bằng và tự do đã cho phép những xã hội lớn và chia rẽ như Ấn Độ và Indonesia xoay xở vượt qua những cuộc chuyển giao chính trị quan trọng. Nhưng một số nền dân chủ châu Á – điển hình là Thái Lan và Pakistan – lại dường như đang đi lạc hướng.

Read More...

Mô hình dân chủ ở Hồng Kông hoạt động như thế nào?

Biên dịch: Lê Thị Hồng Loan | Biên tập: Lê Hồng Hiệp

Người Hồng Kông sẽ đi bỏ phiếu vào ngày 04/09 để lựa chọn ra những người đại diện của mình trong một thể chế, mà theo tiêu chuẩn của Trung Quốc, là đặc biệt dân chủ: Hội đồng Lập pháp Hồng Kông (Legco). Khi Anh trao trả Hồng Kông lại cho Trung Quốc vào năm 1997, Trung Quốc đã hứa hẹn dành cho lãnh thổ này một mức độ tự trị cao trong vòng 50 năm. Trong thời gian chuẩn bị cho cuộc bầu cử này, cuộc bầu cử đầu tiên kể từ phong trào “Cách mạng Dù” năm 2014, các trang báo địa phương tràn ngập tin về các ứng cử viên mang quan điểm ngờ vực đối với những cam kết [về quyền tự trị] đó, cùng bài vở của một số người muốn đàm phán lại mối quan hệ của Hồng Kông với đại lục. Tuy nhiên có một điều chắc chắn rằng một nhóm các đảng phái được hậu thuẫn bởi chính phủ ở Bắc Kinh sẽ tiếp tục kiểm soát hệ thống chính trị Hồng Kông. Vậy tiến trình dân chủ của lãnh thổ này hoạt động như thế nào?

Read More...

Chuyển đổi và Củng cố Dân chủ ở Đài Loan

Shelley Rigger

Nguyễn Quang A dịch

Shelley Rigger (shrigger@davidson.edu) là giáo sư Brown và giáo sư khoa học chính trị tại Trường Davidson và tác giả của Why Taiwan Matters: Small Island, Global Powerhouse (Rowman and Littlefield, 2011).

Read More...

Jokowi đã thắng và Dân chủ đã sống sót thế nào*

Marcus Mietzner

Nguyễn Quang A dịch

Marcus Mietzner là phó giáo sư ở Trường châu Á và Thái Bình Dương tại Đại học Quốc gia Australia. Cuốn sách mới nhất của ông là Money, Power, and Ideology: Political Parties in Post-Authoritarian Indonesia(2013).

Read More...

Dân chủ ở Miến Điện: Chặng đường dài phía trước

Zoltan Barany

Hương Ly chuyển ngữ

Vào ngày 8 tháng Mười một năm 2015, Myanmar (hay còn gọi là Burma – Miến Điện) đã tổ chức cuộc bầu cử đầu tiên sau 25 năm. Sau năm thập kỉ dưới những luật lệ quân đội tàn ác cùng những sự chống đối, Liên minh Quốc gia về Dân chủ (National League of Democracy – NLD) của người đoạt giải Nobel Hòa bình Aung San Suu Kyi đã dành được chiến thắng lớn trong cuộc bầu cử mà hầu hết những người dõi theo dõi đều cho là tự do và tương đối công bằng. Theo cuộc bầu cử, rất nhiều người ở Miến Điện và ở nước ngoài rất mong muốn rằng các vị lãnh đạo sẽ từ bỏ chức vị của họ trong chính phủ Myanmar để nước này có thể có một bước chuyển mình lịch sử đến nền dân chủ.

Read More...

Indonesia, một mẫu mực dân chủ khó ngờ ở Đông Nam Á

Joe Cochrane (TNYT) | Trà Mi lược dịch

Bên trong, Tòa án Hiến pháp nghe kháng cáo của ứng cử viên tổng thống vừa thất cử – một cựu tướng lãnh và là con rể của người lãnh đạo độc tài cũ của Indonesia – tố cáo rằng cuộc bầu cử hồi tháng Bảy đã bị gian lận và cần phải hủy bỏ.

Read More...

Kinh nghiệm dân chủ hóa và cải cách hiến pháp ở Đài Loan

Lã Khánh Tùng

Tóm tắt:

“Dân chủ hóa là một tiến trình liên tục không có điểm dừng, không đơn giản là chuyển đổi sang một chế độ dân chủ hơn, nó còn là củng cố các thể chế dân chủ. Trong tiến trình đó, hiến pháp quốc gia với vai trò là nền tảng của dân chủ, luôn phản ánh tương quan lực lượng và mức độ dân chủ của xã hội. Tại Đài Loan, một điển hình thành công trong dân chủ hóa và phát triển kinh tế, những cải cách hiến pháp vào cuối thế kỷ XX chủ yếu là kết quả do áp lực đấu tranh của các lực lượng dân chủ. Bài viết xem xét quá trình dân chủ hóa ở Đài Loan qua lăng kính của luật hiến pháp và chính trị học, qua đó cố gắng làm rõ được những tác động của áp lực chính trị trong nước lên chính quyền dẫn đến những cải cách hiến pháp ở đây trong nửa sau thế kỷ XX.”

Read More...